Bài viết chuyên môn được tư vấn chuyên môn bởi đội ngũ các bác sĩ Khoa Xạ trị, Viện Ung Bướu và YHHN, Bệnh viện Quân y 175: Thượng tá, ThS. BS Nguyễn Thành Công; Trung tá, TS. BS Vũ Hồng Nam; Trung tá, BSCK1 Phan Thế Nhật.

Điều trị Ung thư cổ tử cung bằng kĩ thuật xạ trị áp sát với phương pháp mô phỏng 3D

Ung thư cổ tử cung là loại ung thư phổ biến thứ tư ở phụ nữ, với ước tính khoảng 604.127 ca mới  năm 2020, chiếm 6,5% tổng số ca ung thư ở phụ nữ trên toàn thế giới và một ba bệnh ung thư hàng đầu ở phụ nữ < 45 tuổi tại 145 quốc gia trên toàn thế giới. Tại Việt Nam, ung thư cổ tử cung là một trong 5 ung thư thường gặp ở nữ. Ước tính năm 2010, có 5.664 ca mới mắc và hơn 3.000 ca tử vong do ung thư cổ tử cung. Năm 2020, khoảng 4.132 ca mắc mới, với hơn 2.223 trường hợp tử vong. Theo GLOBOCAN (Global cancer observatory)  - Một dự án của cơ quan nghiên cứu ung thư quốc tế IARC, tỷ lệ mắc mới ung thư cổ tử cung ở Việt Nam năm 2020 là 6,6 trên 100.000 phụ nữ, chiếm 2,3 % tỷ lệ ung thư chung. Tỷ lệ tử vong là 3,4 trên 100.000 người. 1. Tổng quan về kỹ thuật xạ trị áp sát (XTAS): Ung thư cổ tử cung là một vấn đề sức khỏe nghiêm trọng đối với phụ nữ, và việc điều trị đòi hỏi kết hợp nhiều mô thức điều trị. Trước sự phát triển không ngừng của khoa học và y học, ngày càng có nhiều cơ hội trong việc điều trị một cách dứt điểm căn bệnh này và xạ trị là một trong số các phương pháp điều trị chính. Có 2 loại kỹ thuật xạ trị là: Xạ trị tia ngoài và Xạ trị áp sát (XTAS). Trong đó, liệu pháp XTAS suất liều cao 3D điều trị ung thư cổ tử cung là phương pháp điều trị tiên tiến và chính xác, được cải tiến từ XTAS 2D truyền thống. 2. Tìm hiểu về phương pháp XTAS cho bệnh nhân ung thư cổ tử cung: Liệu pháp áp sát này bao gồm việc sử dụng nguồn phóng xạ  Iridium-192 đặt tiếp xúc hoặc trực tiếp bên trong khối u cổ tử cung. Đó là một cách tiếp cận có mục tiêu nhằm giảm thiểu thiệt hại cho các mô lành xung quanh. Có các nhiều loại XTAS như: XTAS trong hốc (tử cung, cổ tử cung, âm  đạo, …), trong lòng ống (thực quản, khí-phế quản, trực tràng,…), trong mô (dùng các kim dẫn xuyên vào trong khối u, cấy hạt phóng xạ vào khối u), trên bề mặt (cho ung thư da),… Về phương pháp mô phỏng, có XTAS với mô phỏng 2D (tính toán liều phóng xạ dựa trên hình ảnh X-Quang quy ước với các mốc xương) và mô phỏng 3D (tính toán liều phóng xạ dựa trên hình ảnh CT scan hay MRI). Theo suất liều của nguồn phóng xạ, có XTAS suất liều cao (HDR), suất liều thấp (LDR). Phương pháp mô phỏng 3D với hình ảnh chụp vi tính cắt lớp (CT scan) hay cộng hưởng từ (MRI) giúp bác sĩ xác định chính xác hơn vị trí, kích thước của khối u, sự liên quan với các cơ quan lành xung quanh (bàng quang, trực tràng). Từ đó, các bác sĩ, kỹ sư vật lý y khoa sẽ có cái nhìn trực quan, chi tiết, rõ ràng khối u cần điều trị. Khối u nhận được nhiều tia phóng xạ hơn, tăng hiệu quả tiêu diệt khối u của tia phóng xạ. Đồng thời giảm được liều xạ lên các cơ quan lành xung quanh. Đây chính là nét độc đáo của kỹ thuật này. 3. Tầm quan trọng của liệu pháp xạ trị trong ung thư cổ tử cung: Liệu pháp xạ trị áp sát đóng một vai trò quan trọng trong việc điều trị tổng thể bệnh ung thư cổ tử cung giúp tăng cường liều xạ lên bướu nhưng vẫn đảm bảo an toàn cho các cơ quan lành xung quanh. Từ đó, giúp cải thiện hiệu quả điều trị và tăng tỷ lệ sống còn. 4. Khi nào cần điều trị bằng phương pháp XTAS cho ung thư cổ tử cung và cách nó được phối hợp với xạ trị tia ngoài quy ước? Liệu pháp XTAS trở nên cần thiết trong nhiều tình huống khác nhau bao gồm các giai đoạn khác nhau của ung thư cổ tử cung. Nó có thể được sử dụng như một phương pháp điều trị độc lập hoặc tích hợp với xạ trị chùm tia ngoài, nằm trong phác đồ đa mô thức điều trị ung thư. Sự kết hợp của các phương pháp này đảm bảo một cách tiếp cận điều trị toàn diện hơn, phù hợp cho từng bệnh nhân. 5. Quy trình thực hiện liệu pháp XTAS 3D tại Bệnh viện Quân y 175: Quy trình liệu pháp xạ trị áp sát 3D với nguồn Iridium 192 cho bệnh ung thư cổ tử cung hiện đang áp dụng tại BVQY 175:

• Kíp thực hiện kỹ thuật XTAS: Bác sĩ xạ trị, kĩ sư vật lý xạ trị, điều dưỡng hay kỹ thuật viên xạ trị, kỹ thuật viên chẩn đoán hình ảnh, bác sĩ gây mê trong một số các trường hợp.
• Trước khi điều trị: Người bệnh và người nhà sẽ được bác sĩ xạ trị giải thích tỉ mỉ, tư vấn về chỉ định, cách thực hiện, các tác dụng không mong muốn, phác đồ và kết qủa điều trị, chi phí điều trị và ký cam kết đồng ý xạ trị. Lộ trình điều trị có thể 1-2 lần/ tuần, mỗi lần cách nhau 3-4 ngày. Bệnh nhân có thể ngoại trú tùy theo tình trạng sức khỏe của mình.

6. Ưu điểm và nhược điểm của liệu pháp XTAS 3D so với XTAS 2D truyền thống: - Độ chính xác nâng cao: Hình ảnh 3D cho phép đánh giá chính xác hơn về kích thước và hình dạng của khối u, cho phép đặt các vị trí bộ áp và phân phối liều bức xạ chính xác. Điều trị tùy chỉnh theo đặc điểm giải phẫu của bệnh nhân: Mỗi bệnh nhân có một số điểm cấu trúc giải phẫu khác nhau. Việc điều chỉnh phương pháp điều trị dựa trên thông tin ba chiều mang lại cách tiếp cận cá nhân hóa và hiệu quả hơn, tối ưu hóa tác động điều trị. - Giảm tác dụng phụ: Khả năng bảo vệ các mô khỏe mạnh khỏi bức xạ không cần thiết dẫn đến giảm tác dụng phụ so với phương pháp 2D truyền thống. Cải thiện khả năng bao phủ liều phóng xạ trên khối u: Liệu pháp XTAS 3D đảm bảo bao phủ toàn bộ khối u tốt hơn, giải quyết các hình dạng cấu trúc các cơ quan bất thường hiệu quả hơn. - Lập kế hoạch điều trị nâng cao: Hình ảnh chi tiết được cung cấp bởi bản quét 3D tạo điều kiện thuận lợi cho việc lập kế hoạch điều trị toàn diện, giảm thiểu những điều không chắc chắn và cải thiện kết quả điều trị tổng thể. Tóm lại, liệu pháp XTAS 3D cho bệnh ung thư cổ tử cung mang đến một phương pháp tiếp cận tiên tiến, tận dụng thành tựu về hình ảnh tiên tiến và lập kế hoạch điều trị cá nhân hóa để nâng cao độ chính xác, giảm thiểu tác dụng phụ và tối ưu hóa tác động điều trị so với các phương pháp 2D truyền thống. 7. Chi phí thực hiện XTAS như thế nào? Liệu pháp XTAS và xạ trị chùm tia ngoài: Vì đây là một liệu pháp xạ trị tiêu chuẩn kỹ thuật cao, được Bộ y tế ban hành, nên chi phí hợp lý và được BHYT chi trả theo quy định. Chi phí XTAS tùy từng bệnh viện và tùy theo các dịch vụ đi kèm mà bệnh viện có thể cung cấp nhằm đáp ứng nhu cầu của bệnh nhân. Tóm lại, liệu pháp XTAS với phương pháp mô phỏng 3D là một phương pháp điều trị tiên tiến và có mục tiêu để điều trị ung thư cổ tử cung. Bài viết này nhằm mục đích cung cấp thông tin dễ tiếp cận cho nhiều đối tượng, làm sáng tỏ các khía cạnh khác nhau của liệu pháp XTAS và vai trò của nó trong việc tăng cường hiệu quả điều trị ung thư cổ tử cung. Viện Ung bướu và Y học hạt nhân - Bệnh viện Quân y 175 với địa chỉ uy tín cùng với sự đồng bộ các trang thiết bị hiện đại, đầy đủ để chẩn đoán và điều trị ung thư nói chung và xạ trị ung thư nói riêng, đặc biệt là xạ trị áp sát. Khoa Xạ trị trực thuộc Viện Ung bướu và Y học hạt nhân - Bệnh viện Quân y 175 với đội ngũ các y bác sĩ, kỹ sư, kỹ thuật viên xạ trị giàu kinh nghiệm được đào tạo trong và ngoài nước. Các kỹ thuật chuyên sâu được chuẩn hoá, tiếp cận, hợp tác với các trung tâm xạ trị uy tín trên thế giới như Đức, Hàn Quốc, Singapore, Áo…. giúp cho bệnh nhân có được dịch vụ y tế chất lượng tốt, hiệu quả cao để điều trị, góp phần giúp cho bệnh nhâ an tâm và tin tưởng để lựa chọn điều trị.

Liên hệ đội ngũ bác sĩ giàu kinh nghiệm tại Khoa Xạ trị - Viện Ung bướu & Y học hạt nhân, Bệnh viện Quân y 175 để được tư vấn, thăm khám: Thượng tá, Ths. Bs Nguyễn Thành Công - SĐT: 0982 249 818 Trung tá, Ts. Bs Vũ Hồng Nam - SĐT: 0988 096 949 Trung tá, BSCK1 Phan Thế Nhật  - SĐT: 0984 321 817

Ban Truyền thông & Marketing