Bài viết được tư vấn chuyên môn bởi của Bác sĩ Hoàng Thị Trang - Bác sĩ điều trị Khoa Tim mạch - Khớp - Nội tiết, Trung tâm Tim mạch - Bệnh viện Quân y 175.    Đái tháo đường là bệnh chuyển hóa mãn tính với đường huyết trong máu tăng cao, theo thời gian dẫn đến những tổn thương nghiêm trọng ở nhiều cơ quan khác nhau, đặc biệt ở tim, mạch máu, thận, mắt, thần kinh. Tỷ lệ đái tháo đường ngày càng gia tăng và có xu hướng trẻ hóa. Tại Việt Nam, vào năm 2015 đã có 3,5 triệu người mắc bệnh đái tháo đường, và con số này được dự báo sẽ tăng lên 6,1 triệu vào năm 2040. Chính vì vậy việc  tầm soát tầm soát bệnh Đái tháo đường, nhận biết sớm những dấu hiệu bệnh là một việc làm cần thiết, góp phần lớn trong việc phát hiện và điều trị sớm bệnh lý này. Khi được phát hiện sớm, người bệnh sẽ được cải thiện sức khoẻ nhờ điều trị sớm, tránh các biến chứng xảy ra.

Đái tháo đường là bệnh rối loạn chuyển hóa, có đặc điểm tăng đường ở trong máu

1. Bệnh Đái tháo đường là gì? Đái tháo đường là bệnh rối loạn chuyển hóa, có đặc điểm tăng đường ở trong máu. Nguyên nhân do thiếu hụt hoàn toàn hoặc không hoàn toàn insulin (hormone của tuyến tụy), do hiệu quả hoạt động của insulin hoặc cả hai. Tăng đường mạn tính trong thời gian dài gây nên tổn thương ở nhiều cơ quan khác nhau, đặc biệt ở tim, mạch máu, thận, mắt và thần kinh. 2. Phân loại đái tháo đường

• Đái tháo đường típ 1: hậu quả quá trình tự miễn phá hủy một cách chọn lọc các tế bào beta của tuyến tụy dẫn đến không có hoặc có rất ít insulin. Đái tháo đường típ 1 chiếm khoảng 10% trường hợp mắc đái tháo đường, thường gặp ở trẻ em và thanh thiếu niên.
• Đái tháo đường típ 2: kết quả của sự kết hợp giữa thiếu insulin tương đối và tình trạng đề kháng insulin. Chiếm khoảng 85% trường hợp mắc đái tháo đường, thường gặp ở người lớn.
• Đái tháo đường thai kỳ: loại đái tháo đường được chẩn đoán ở phụ nữ mang thai trong 3 tháng giữa hoặc 3 tháng cuối thai kỳ, mà không có bằng chứng cho thấy bị đái tháo đường trước đó.
• Đái tháo đường do các nguyên nhân khác: Đái tháo đường thứ phát sau bệnh lý tuyến tụy ngoại tiết (viêm tụy,..), bệnh nội tiết (to đầu chi, hội chứng Cushing,..),…

3. Triệu chứng của bệnh đái tháo đường?

• Tiểu nhiều: là một trong những dấu hiệu chính của bệnh đái tháo đường. Khi có quá nhiều đường trong máu, thận phải làm việc nhiều hơn để loại bỏ lượng đường dư thừa, vì thế thận phải sản xuất nước tiểu nhiều hơn để đưa lượng đường dư thừa ra khỏi cơ thể. Chính vì vậy tiểu nhiều có thể là dấu hiệu đầu tiên của bệnh đái tháo đường.
• Khát nước và uống nước nhiều: khô miệng, khát nước và uống nhiều nước đi kèm với việc tiểu nhiều bạn có thể nghĩ “Hôm nay trời nóng quá” hoặc “Tôi chưa uống đủ nước”. Nhưng nếu tình trạng khát nước liên tục kết hợp với tiểu nhiều, đó có thể là dấu hiệu báo động rằng cơ thể bạn không đủ insulin.
• Giảm cân: giảm cân đột ngột, đặc biệt khi ăn uống bình thường hoặc ăn uống nhiều, không có sự thay đổi về chế độ tập luyện mà vẫn bị giảm cân, có thể là dấu hiệu sớm của bệnh đái tháo đường.
• Mệt mỏi: glucose là nguồn năng lượng chính để nuôi dưỡng cơ thể. Khi thiếu insulin, glucose sẽ không được chuyển hóa để tạo thành năng lượng, mặt khác thận thải đường qua nước tiểu mất nhiều năng lượng dẫn đến cơ thể mệt mỏi quá mức.
• Giảm thị lực, nhìn mờ: một số người nhận thấy thị lực có vấn đề và tìm tới bác sĩ nhãn khoa, sau khi khám mắt họ biết rằng đó không phải vấn đề ở mắt. Mờ mắt, giảm thị lực hoặc nhìn thấy các đốm đen có thể là dấu hiệu của bệnh tiểu đường.
• Vết thương lâu lành: lượng đường trong máu cao làm giảm khả năng chữa lành vết thương đồng thời hệ thống miễn dịch bị tổn thương dẫn đến vết thương lâu lành có thể dẫn đến nhiễm trùng hoặc hoại tử.

4. Chẩn đoán đái tháo đường như thế nào?

        Chẩn đoán đái tháo đường dựa vào 1 trong 4 xét nghiệm

Chẩn đoán đái tháo đường dựa vào 1 trong 4 xét nghiệm dưới đây:

• Xét nghiệm Glucose huyết tương lúc đói: đo khi bệnh nhân nhịn ăn (không uống nước ngọt, có thể uống nước lọc, nước đun sôi để nguội) ít nhất 8 giờ (thường phải nhịn đói qua đêm từ 8-14 giờ).
• Nghiệm pháp dung nạp Glucose đường uống: Bệnh nhân được yêu cầu nhịn ăn ít nhất 8 giờ, sau đó uống từ từ khoảng 200mL nước đã được hòa với 75g glucose. Bệnh nhân được thực hiện xét nghiệm ở hai thời điểm, trước khi thực hiện xét nghiệm và 2 giờ sau khi uống 75g đường. Giá trị bình thường của xét nghiệm đường huyết2 giờ là < 140mg/dL. Khi trị số này trên 200 mg/dL, bệnh nhân sẽ được chẩn đoán mắc bệnh đái tháo đường;
• Xét nghiệm định lượng HbA1c: Kiểm tra lượng glucose gắn vào hồng cầu trong máu người bệnh. Xét nghiệm này phải được thực hiện ở phòng thí nghiệm được chuẩn hóa theo tiêu chuẩn quốc tế.
• Xét nghiệm glucose huyết tương bất kỳ : Phương pháp này đo lượng đường trong máu tại thời điểm kiểm tra. Bạn có thể làm xét nghiệm này bất cứ lúc nào và không cần nhịn ăn. Mức đường huyết từ 200 mg/ dL trở lên nghĩa là đã mắc bệnh tiểu đường.

5. Điều trị đái tháo đường tại Bệnh viện Quân y 175

Máy CGM - Ứng dụng công nghệ mới theo dõi đường huyết liên tục

Đến với phòng khám Khoa Tim mạch – Khớp – Nội tiết, Bệnh viện Quân y 175, bệnh nhân được các bác sĩ thăm khám lâm sàng,  sau đó tiến hành các xét nghiệm để tầm soát chẩn đoán bệnh Đái tháo đường với trang thiết bị, máy móc hiện đại phục vụ cho bệnh nhân như: máy đo ABI, đo vận tốc sóng mạch (đánh giá bệnh động mạch ngoại biên, đặc biệt bệnh động mạch ngoại biên do đái tháo đường), chụp cắt lớp vi tính mạch máu chi dưới, đo điện tim, siêu âm tim, siêu âm mạch máu, soi đáy mắt (phát hiện biến chứng tại mắt), cũng như xét nghiệm máu, nước tiểu để đánh giá tổn thương thận,... Khi được chẩn đoán Đái tháo đường, bệnh nhân sẽ được các bác sĩ tư vấn đưa ra phương pháp điều trị phù hợp đồng thời được tư vấn về chế độ ăn, chế độ vận động, hướng dẫn chăm sóc bàn chân đái tháo đường, cũng như hướng dẫn cách sử dụng thuốc (cách tiêm insulin),…

Ngoài ra, bệnh nhân có thể sử dụng máy theo dõi đường huyết liên tục (CGM) – đây là thiết bị nhỏ để đo glucose trong mô kẽ giúp cho phép xem chỉ số glucose sau mỗi 5 phút, 24 giờ một ngày. Với tiến bộ này rất nhiều bệnh nhân đường huyết kiểm soát khó khăn, thường xuyên hạ đường huyết tại Bệnh viện Quân Y 175 đã được hưởng lợi ích rất lớn.

Hiện nay, tỷ lệ bệnh nhân Đái tháo đường tại Việt Nam ngày càng gia tăng, cụ thể có hơn 5 triệu người bệnh đái tháo đường, trong đó hơn 55% người bệnh có biến chứng bao gồm: tim mạch, mắt, thần kinh, thận… Do đó việc phát hiện sớm bệnh giúp ngăn ngừa trì hoãn những biến chứng nghiêm trọng đặc biệt ở tim và mạch máu, thận, mắt, thần kinh. Đến với Bệnh viện 175, người bệnh hoàn toàn an tâm điều trị, nhận được sự giải đáp, tư vấn tận tình từ các bác sĩ chuyên khoa để bảo vệ sức khỏe tốt hơn. Đồng thời  chi phí điều trị  hợp lý giúp người bệnh tiết kiệm được chi phí chăm sóc sức khỏe, với mục tiêu phương châm “Sống khỏe cùng bệnh đái tháo đường”.

Ban Truyền thông & Marketing